اگه اسم آقامحمدخان قاجار به گوشتون خورده، احتمالاً یاد کور کردن کرمانیها و خشونتهاش افتادید. مخصوصاً اگه کرمانی باشید و از بزرگترای شهرتون کلی قصه و داستان شنیده باشید. ولی بیاید یه روی دیگه این مرد قدرتمند قاجاری رو ببینیم؛ مردی که ایران رو از تکهتکه شدن نجات داد. 1/
آقامحمدخان یه چهره خیلی عجیبیه! ظاهری لاغر و ساده داره اما روحیهاش آهنین و تو تصمیمگیری مصمم! یه جوری بود که هر چی میگفت، حتماً انجامش میداد. بعد از بههمریختگی دوران زندیه، اومد تا یه ایران یکپارچه بسازه و خیلیا رو سر جاشون نشوند. 2/
یکی از شاهکارهاش فتح گرجستان بود. سال ۱۲۱۰ قمری، با یه لشکر مجهز، به سمت گرجستان حمله کرد. شهرهای ایروان و شوش رو گرفت و هراکلیوس، والی گرجستان که با روسها بسته بود رو شکست داد و تفلیس هم مال ایران شد! 3/
ولی یه نکته جذاب این وسط هست: وقتی آقامحمدخان میخواست از پل ارس وارد تفلیس بشه، حاکم گرجستان دستور داده بود پل رو خراب کنند. شاهِ قاجار چی کار کرد؟ دستور داد پل رو بسازند. این کار دو ماه طول کشید، ولی بعدش تفلیس رو فتح کرد. حقیقتا صبرش مثالزدنی بود! 4/
اما سال ۱۲۱۱ قمری روسها دست به کار شدند. با یه لشکر ۸هزار نفری از قفقاز رد شدند و گرجستان رو گرفتند. همزمان یه لشکر ۵هزار نفری از دریای خزر، شهرهای دربند، باکو و طالش رو اشغال کرد. ایران داشت زمین میخورد! 5/
اما آقامحمدخان وقتی این خبر رو شنید، دسترودست نذاشت و منفعل عمل نکرد. نگفت حالا این یه تیکه رو بدیم بره چی میشه مگه!!! تو خراسان یه لشکر جمع کرد و به سمت روسها حرکت کرد. از رود ارس رد شد و قلعه شوشی رو فتح کرد. 6/
آقامحمدخان (شاه) قاجار دیگه چیکار کرد؟ نماینده فرستاد به مَرو تا با حاکمش صحبت کنه. چرا؟ چون حاکم مرو اسیرای ایرانی رو میفروخت. آقامحمدخان دستور داده بود اسیر فروختن تموم شه و حاکم ازش تبعیت کنه. 7/
حالا یه نکته اخلاقی از شاهِ شجاعِ قاجاری: تو جنگ، یه فرمانده خشن و بیرحم بود. اما تو زمان صلح؟ تا جرم متهمی ثابت نمیشد، دستور مجازات نمیداد. حتی گاهی خودش بازجویی میکرد تا مطمئن شه. 8/
حرف آخر؟ آقامحمدخان قاجار یه شخصیت پیچیدهس؛ هم خشونتش معروفه، هم شجاعت و اقتدارش. ولی چیزی که نمیشه انکار کرد اینه که ایرانِ یکپارچه امروز، بخش بزرگی از وجودش رو مدیونه همین شاه لاغراندام قاجاریه. کاری که خیلی از شاهان و حکومتهای بعد از خودش نتونستند انجامش بدند. 9/









